آشنایی با انواع پمپ بنزین درون باکی و بیرون باکی و زمان تعویض آن

در این مقاله شما با تفاوت پمپ بنزین درون باک و بیرون باک اشنا می شوید بسیاری از رانندگان زمانی متوجه اهمیت پمپ بنزین می‌شوند که خودرو در لحظه‌ای حساس مثل سبقت، سربالایی یا حتی هنگام صبح‌گاهی روشن نمی‌شود. پمپ بنزین جزو قطعاتی است که خرابی آن به‌ظاهر ناگهانی به نظر می‌رسد، اما معمولاً از قبل نشانه‌هایی هشداردهنده دارد. آشنایی با انواع پمپ بنزین و زمان درست تعویض آن کمک می‌کند از خاموشی ناگهانی خودرو، افت قدرت، ریپ‌زدن و حتی آسیب به موتور جلوگیری کنید.

با تامین خودرو آزمون آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن را بدانید. یکی از مکانیزهای حیاتی هر موتور احتراق داخلی ، سیستم سوخت رسانی آن می باشد. سیستم های سوخت رسانی با توجه به نوع سوخت و مکانیزم ترکیب سوخت و هوا دارای قطعات متفاوتی می باشند. پس از آگاهی از این نکته که پمپ بنزین چیست به سراغ بررسی انواع پمپ بنزین خودرو می رویم.

پمپ بنزین دقیقاً چه وظایفی دارد؟

پمپ بنزین تنها یک وسیله انتقال سوخت نیست. این قطعه چند وظیفه مهم را هم‌زمان انجام می‌دهد:

• ایجاد فشار مناسب برای انژکتورها

• تامین سوخت پیوسته در دور موتورهای مختلف

• حفظ تعادل جریان بنزین در شرایط شتاب، سربالایی و بار سنگین

• جلوگیری از کمبود سوخت و جلوگیری از داغ شدن موتور

در صورت کاهش بازده پمپ، انژکتورها سوخت کافی دریافت نمی‌کنند و این مشکل به‌صورت ریپ‌زدن، لرزش یا افت توان محسوس بروز پیدا می‌کند.

رعایت نکات مهم سرویس دوره‌ای خودرو نقش مستقیمی در افزایش عمر موتور، کاهش هزینه‌های تعمیرات و حفظ ایمنی هنگام رانندگی دارد. با آشنایی کامل با این نکات، می‌توانید از خرابی‌های ناگهانی و هزینه‌های اضافی جلوگیری کنید.

مقایسه پمپ‌های درون باک و بیرون باک

پمپ بنزین درون باکی داخل باک سوخت نصب می‌شود و دائماً در تماس با بنزین است. این موضوع باعث می‌شود عملکردی ساکت‌تر داشته باشد و به دلیل خنک‌کاری بهتر، عمر بیشتری کند. بیشتر خودروهای انژکتوری امروزی از این نوع استفاده می‌کنند.

پمپ بنزین بیرون باکی در بیرون باک و معمولاً روی شاسی یا مسیر سوخت نصب می‌شود. این مدل دسترسی و تعمیر آسان‌تری دارد و هزینه تعویض آن پایین‌تر است، اما نسبت به نوع درون باکی صدای بیشتری دارد و معمولاً عمر کوتاه‌تری پیدا می‌کند. این نوع بیشتر در خودروهای کاربراتوری یا مدل‌های قدیمی‌تر دیده می‌شود.

انواع پمپ بنزین خودرو از نظر سوخت

• از نظر نوع سوخت

  پمپ بنزین ماشین مانند سیستم سوخت رسانی دیزلی و بنزینی

• از نظر مکانیزم ترکیب

  پمپ ماشین کاربراتوری ، نیمه انژکتوری ، انژکتوری

با پیشرفت تکنولوژی دستگاه های الکتریکی و علم‌ الکترونیک ، دقت سیستم های سوخت رسانی نیز بیشتر شده و ساختار پمپ بنزین خودرو و قطعات مورد استفاده در آن ها تغییر کرده است ، اما یک قطعه همواره از زمان پیدایش اولین موتورهای احتراقی تا کنون در سیستم سوخت رسانی بکار رفته و وجود آن ضروری است.

این‌قطعه پمپ بنزین نام دارد. در آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن ، همانطور که از نام این قطعه پیداست وظیفه پمپاژ بنزین از باک به سمت موتور را بر عهده دارد. پمپ بنزین‌ مورد استفاده در خودروها انواع مختلفی دارد که به دو دسته عمده تقسیم می شود. در ادامه به بررسی ساختار پمپ بنزین خودرو و عکس پمپ بنزین ماشین نیز خواهیم پرداخت.

برای دیدن بهترین آموزش های خودرو اعم از کاور و سرامیک و… به سایت آزمون خودرو مراجعه فرمایید.

پمپ بنزین های مکانیکی

هنگام صحبت از آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن باید دانست که پمپ بنزین های مکانیکی از اجزای کاملا مکانیکی تشکیل شده و قابل تعمیر می باشند. این نوع پمپ بنزین ها به دو نوع ساده و خلائی تقسیم می شوند. پمپ بنزین های مکانیکی با استفاده از یک پرده دیافراگم و یک محور بادامکی که به وسیله فنر و سوپاپ کنترل به دیافراگم متصل شده مکش لازم برای پمپاژ سوخت از باک به موتور را فراهم می کنند.

این نوع پمپ ها در قسمت سر سیلندر خودروها نصب شده و بادامک آنها همراه با میل لنگ یا میل بادامک موتور تحریک می شود. ئاین‌نوع پمپ بیشتر در خودروهای کاربراتوری نسل اول و دوم کاربرد داشته است و امروزه از آن استفاده نمی شود‌.

نوع دیگر پمپ های مکانیکی خلائی هستند که با استفاده از یک لوله به مانیوفولد هوای ورودی متصل شده و در شتابگیری های ناگهانی دیافراگم را با کمک خلا جاصل از مکش پیستون ها تحریک می کنند و در نتیجه شتاب بهتری به خودرو میبخشند.

از مزایای این نوع پمپ‌بنزین ها ( مکانیکی ) می توان به قابل تعمیر بودن آن ها اشاره کرد ، اما این پمپ ها به دلیل محل قرار گیریشان ( روی سرسیلندر ) و سیستم مکانیکی که دارند دچار تاخیر هستند و در شتابگیری ها و سر بالایی ها توان بالایی ندارند و باعث افت توان موتور میشوند. در ادامه آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن به بررسی پمپ بنزین های الکتریکی می پردازیم.

پمپ بنزین های الکتریکی

در ادامه آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن به پمپ بنزین های الکتریکی می توان اشاره کرد. این نوع پمپ ها نیز خود به سه دسته تقسیم بندی میشوند و مزایا و معایب پمپ بنزین بیرون باک نیز بررسی می شود :

• پمپ بنزین های الکتریکی دوار

این نوع از پمپ بنزین ها در خودروهای کاربراتوری جدیدتر مورد استفاده قرار گرفته اند. از یک‌ الکترو موتور dc تشکیل شده اند که با جریان مستقیم ۱۲ ولت باتری کار می کنند و معمولا زیر خودرو و میان مسیر باک و موتور قرار می گیرند. مثبت ورودی آنها با سوییچ بوده و همزمان با باز کردن سوییچ شروع به کار می کنند. این نوع در مجموعه پمپ بنزین بیرون باک قوی قرار می گیرند.

دارای قدرت بهتری نسبت به مدل مکانیکی هستند ، اما عیب اصلی این نوع پمپ‌ها کارکردن دائمی آنها با یک فشار ثابت است. فشار خروجی این پمپ‌ ها ثابت بوده و در شتابگیری ها ، سربالایی ها و دور آرام یک فشار ثابت را به سمت موتور ارسال می کنند که این موضوع در بعضی شرایط باعث فلوت کردن موتور ( خفه کردن ) می سود و در بعضی شرایط باعث افت توان موتور می شود.

• پمپ بنزین های دیافراگمی الکتریکی

این نوع پمپ بنزین ها مکانیزمی شبیه پمپ های مکانیکی دارند با این تفاوت که بجای فنر و بادامک با استفاده از یک سیپ پیچ سلونوئید تحریک میشوند و با قطع و وصل شدن جریان الکتریکی وارد شده به آن ها سیم پیچ‌ شارژ و دشارژ میشود. باهر بار شارژ شدن سیم پیچ پرده دیافراگم توسط سوزنی فلزی به عقب کشیده و دوباره سرجای خود باز میگردد.

اگر به‌دنبال تشخیص دقیق سلامت خودرو پیش از خرید یا فروش هستید، با کارشناسی خودرو تخصصی ما از هزینه‌های پنهان جلوگیری کنید و با اطمینان کامل تصمیم بگیرید.

این عمل چندین هزار بار در دقیقه انجام میشود و باعث ایجاد مکشی قوی در لوله های بنزین میشود که در نتیجه آن سوخت از باک‌ به موتور ارسال میشود. محل قرارگیری این نوع پمپ بنزین ها زیر باک بوده و در خودروهای انژکتوری اولیه داخلی نورد استفاده قرار می گرفتند مانند پژو آردی ، پیکان باردو  ( وانت پیکان انژکتوری ) ، پژو روآ و پژو ۴۰۵ مدل های ۸۰ تا ۸۲ ( اصطلاحا ۴۰۵ فرانسوی ) .

• پمپ‌بنزین های الکتریوی تو باکی

نام این نوع پمپ بنزین ها که در عامه به آنها تو باکی گفته میشود به این دلیل است که درون باک خودرو قرار گرفته اند. این نوع پمپ ها به همراه مجموعه گیج شناور نشان دهنده سطح سوخت و فیلتر اولیه بنزین درون باک قرار می گیرند و امروزه به صورت انبوه در خودروهای انژکتوری استفاده می شوند. تفاوت پمپ بنزین درون باک و بیرون باک را نیز در این بخش متوجه خواهید شد.

این پمپ بنزین ها به صورت یک مجموعه وارد باک میشوند و شامل قطعات زیر می باشند :

• رئوستا : یک مقاومت از نوع رئوستا که به شناور متصل است و برای اندازه گیری سطح سوخت درون باک مورد استفاده قرار می گیرد.
• مغزی پمپ بنزین : در پاسخ به پرسش مغزی پمپ بنزین چیست ؟ می توان گفت که این‌قطعه همان پمپ‌ بنزین دبافراگمی اکلتریکی است که در ابعاد کوچکتر درون مجموعه تو باکی قرار گرفته است و مکانیزمی به همان ترتیب دارد. تنها تفاوت آن وجود یک صافی بنزین در قسمت خروجی است. انواع مغزی پمپ بنزین نیز متفاوت است.
• پوسته : محفظه ای از جنس پلاستیک یا فایبرگلاس است که محل قرارگیری مغزی و رئوستا می باشد ، همچنین دارای لوله های رفت و برگشت بنزین و سیم کشی های مربوط به رئوستا است.

نکته قایل توجه در آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن این است که : در پمپ‌بنزین های جدید ، ولتاژ کاری آنها از سوییچ گرفته نمی شود. یک مثبت دائم از رله دوبل مستقیم به مثبت پمپ بنزین و منفی آن به ایسیو ( یونیت کنترل کننده موتور ) متصل می باشد و ایسیو با استفاده از قطع و وصل کردن منفی پالسی پمپ ، پرده دیافراگم را به عقب و جلو حرکت میدهد.

به دلیل استفاده از منفی فرمان ایسیو این نوع پمپ ها دقیق تر بوده و در زمان های متفاوت عملکردهای مناسب تری نسبت به نمونه های قبلی ارائه می دهند.

دلایل اصلی خرابی پمپ بنزین که معمولاً نادیده گرفته می‌شوند

اگرچه پمپ‌های جدید عمر بیشتری دارند، اما چند عامل مهم باعث خرابی سریع آن‌ها می‌شود:

• رانندگی با باک خالی یا نیمه‌خالی (عدم خنک‌کاری پمپ)

• استفاده از بنزین بی‌کیفیت یا آلوده

• گرفتگی صافی بنزین یا فیلترهای فرعی

• ضعیف شدن اتصالات برقی یا نوسانات برق خودرو

• وجود آب یا رطوبت در بنزین

• قفل کردن پره‌های داخلی به دلیل آلودگی

شناخت این عوامل کمک می‌کند عمر پمپ بنزین تا چند برابر افزایش پیدا کند

 برای دیدن مطالب بیشتر به سایت تامین خودرو مراجعه کنید.

اهمیت تعویض به‌موقع فیلتر بنزین و صافی پمپ

سیستم سوخت‌رسانی خودرو تنها به خود پمپ بنزین وابسته نیست، بلکه فیلتر بنزین و صافی متصل به پمپ نقش حیاتی در سلامت و طول عمر آن دارند. بسیاری از خرابی‌های زودهنگام پمپ بنزین، نه به دلیل کیفیت پایین پمپ، بلکه به‌علت بی‌توجهی به تعویض به‌موقع فیلتر بنزین رخ می‌دهد. فیلتر بنزین وظیفه دارد ذرات معلق، زنگ‌زدگی باک، رسوبات و آلودگی‌های موجود در سوخت را جذب کند تا سوختی تمیز و یکنواخت به موتور برسد.

رابطه مستقیم فیلتر کثیف با داغ شدن و سوختن پمپ بنزین

زمانی که فیلتر بنزین یا صافی متصل به مغزی پمپ دچار گرفتگی می‌شود، پمپ برای عبور دادن همان حجم بنزین باید فشار بیشتری تولید کند. این فشار اضافه، مستقیماً باعث افزایش جریان مصرفی، بالا رفتن دمای موتور پمپ و در نهایت کاهش عمر آن می‌شود.

نتیجه این شرایط معمولاً شامل موارد زیر است:

• افزایش دمای سیم‌پیچ داخلی پمپ و افت راندمان آن
• افزایش صدای پمپ بنزین (زوزه یا ناله غیرعادی)
• افت فشار سوخت در دورهای بالا و هنگام شتابگیری
• ریپ زدن خودرو در سربالایی یا زمان سبقت
• سوختن کامل پمپ در مدت‌زمان کوتاه‌تر از عمر استاندارد

در پمپ‌های درون باکی (تو باکی)، این موضوع اهمیت بیشتری دارد؛ زیرا خنک‌کاری پمپ وابسته به گردش بنزین است و زمانی که فیلتر مسدود باشد، این جریان کاهش پیدا می‌کند و داغ شدن پمپ تسریع می‌شود.

چرا بسیاری از رانندگان این عامل را نادیده می‌گیرند؟

بسیاری از رانندگان تصور می‌کنند اگر خودرو روشن می‌شود، پمپ بنزین سالم است؛ در حالی که فیلتر کثیف به‌مرور باعث فرسودگی داخلی پمپ می‌شود و خرابی ناگهانی آن معمولاً در شرایط حساس رخ می‌دهد.

دلایل رایج بی‌توجهی به فیلتر بنزین عبارت‌اند از:

• عدم وجود نشانه فوری در مراحل اولیه گرفتگی
• دیده نشدن فیلتر در بازدیدهای سطحی
• تصور اشتباه «تعویض پمپ مهم‌تر از فیلتر است»
• استفاده از بنزین بی‌کیفیت یا آلوده

زمان مناسب تعویض فیلتر بنزین و صافی پمپ

برای جلوگیری از فشار مضاعف به پمپ بنزین، توصیه می‌شود:

• فیلتر بنزین هر ۲۰ تا ۳۰ هزار کیلومتر تعویض شود
• صافی متصل به مغزی پمپ در هر باز کردن پمپ بررسی یا تعویض گردد
• در خودروهایی با بنزین بی‌کیفیت، این بازه کوتاه‌تر شود

با یک تعویض ساده و کم‌هزینه فیلتر بنزین، می‌توان از هزینه‌های سنگین تعویض پمپ بنزین و خوابیدن ناگهانی خودرو جلوگیری کرد.

سیستم اگزوز نقش مهمی در کاهش آلایندگی، بهبود عملکرد موتور و کاهش صدای احتراق دارد. اگر می‌خواهید با اهمیت و کاربرد اگزوز در خودرو و تأثیر آن بر مصرف سوخت و دوام موتور بیشتر آشنا شوید، مطالعه این مقاله را از دست ندهید.

نکات مهم در رابطه با آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن

از دیگر نکات آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن این است که پمپ بنزین های الکتریکی به دلیل استفاده مداوم از جریان الکتریکی داغ شده و حرارت بالایی تولید می کنند که باعث بالا رفتن مقاومت سیم پیچ های آنها و در نهایت سوختن و از کار افتادن پمپ می شود. یکی از نکاتی که باید حتما به آن توجه نمود این است که هیچوقت اجازه ندهیم بنزین درون باک به طور کامل تخلیه شود. در ماشین پمپ بنزین قطعه بسیار مهمی است.

زیرا بنزین دمای کمی دارد و در اگثر مواقع سرد است زمانی که پمپ درون بتک قرار دارد با سرمای بنزین خنک کاری میشود و احتمال سوختن آن کاهش می یابد.

اگر بنزین درون باک به طور کامل تخلیه شود یا سطح آن به زیر صافی پمپ برسد باعث گرم شدن پمپ و در نهایت سوختن آن می شود. همچنین وجود آب در بنزین باعث زنگ زدن و گریپاژ شدن دیافراگم یا پره های پمپ می شود. همچنین بررسی صافی متصل به مغزی پمپ نیز امری لازم و ضروری است زیرا در صورت آشغال گرفتگی این صافی فشار زیادی به پمپ وارد شده و احتمال از کار افتادن آن‌زیاد می شود.

علائم خرابی و زمان تعویض پمپ بنزین

پمپ بنزین قطعه ای است که می تواند بسته به مراقبت و نگه داری مالک خودرو مدت زیاد یا کمی کار کند. در صورتی که بررسی های پاراگراف قبل مقاله آشنایی با انواع پمپ بنزین خودرو و زمان تعویض آن ، به خوبی انجام شود نیازی به تعویض زود هنگام پمپ بنزین نیست ، اما بهتر است با هر ۳ بار تعویض فیلتر بنزین ، یکبار پمپ بنزین باز شده و چک شود. پاسخ بسیاری از سوالات از جمله علت نرسیدن برق به پمپ بنزین در این بخش است.

برای چک کردن پمپ بنزین می توان از آن تست اهمی گرفت که باید با مولتی متر مقاومت سیم پیچ های آن اندازه گیری شود ، همچنین صافی خروجی آن نیز باید با دقت بررسی شود که ضایعات نداشته باشد. در صورت مشکلات عمده به زمان تعویض پمپ بنزین نزدیک می شوید.